მცხეთა ძველი ქართული სამეფოს — იბერიის (ქართლის) — დედაქალაქი იყო. აქ IV საუკუნეში საქართველომ ქრისტიანობა მიიღო, როგორც ერთ-ერთმა პირველმა ქვეყანამ მსოფლიოში. ამ მხარის ნაწილი, ახალგორის რაიონი, 2008 წლის ომის შემდეგ რუსეთის მიერაა ოკუპირებული.
რით გამოირჩევა
მცხეთის, იუნესკოს ძეგლებში მოხსენიებული, ტაძრები და რუსეთის საზღვართან მდებარე კავკასიონის მაღალმთიანი სოფლები.